Synagoga Kupa
Synagoga Ubogich
Ostatnia z synagog powstałych w czasie istnienia miasta żydowskiego, Synagoga Kupa, znajduje się przy ulicy Warschauera 8, na północnym krańcu ulicy Kupa. Od północy graniczy z fragmentem dawnego muru obronnego Kazimierza. Dawniej zwana była też Synagogą Szpitalną lub Ubogich, gdyż mieścił się przy niej szpital dla ubogich.
Historia
Synagoga została wybudowana w 1647 roku, a sfinansowano ją z posiadanych przez gminę żydowską pieniędzy oraz z datków cechu złotników.
Gdy w XVIII mury obronne Kazimierza przestały pełnić swoją funkcję synagogę przebudowano, podniesiono mury, od strony północnej dodano okna, salę główną nakryto drewnianym sklepieniem beczkowym.
W drugiej połowie XIX wieku pomiędzy północną ścianą bożnicy a ulica Miodową powstał ogród. W niedługim czasie, w latach 1830 – 1834 powstała tam piętrowa oficyna mieszcząca przedsionek, sanitariaty oraz ganek komunikacyjny prowadzący na zachodnią emporę dla kobiet. Miejsce to zamieszkiwali ubodzy rzemieślnicy. Końcem XIX wieku połączono synagogę z przylegającym do niej od wschodu budynkiem.
Na początku XX wieku odsłonięto fragmenty średniowiecznego muru, który widoczny jest od strony ulicy Kupa. W okresie międzywojennym przeprowadzano prace konserwatorskie oraz estetyzujące. Wykonano nowe malowidła na drewnianym stropie z widokami palestyńskich miast: Hajfy, Chebronu, Tyberiady oraz Bramy Jaffy. Wykonano tez ogrodzenie budynku bożnicy. W czasie II wojny światowej synagoga uległa dewastacji, zniszczono zwłaszcza jej wnętrze. Przepadła bima, platforma ze schodami i pulpitem kantora przed arką oraz całość ruchomego wyposażenia artystycznego.
Po zakończeniu wojny synagoga pełniła różne funkcje. Zaraz po wojnie odbywały się w niej zgromadzenia modlitewne, w latach 1946 – 47 zlokalizowano w niej wytwórnię macy, w jednej z sal do roku 1985 znajdowała się rytualna rzeźnia drobiu. Zamieszkiwały tu rodziny żydowskie przybyłe po 1945 roku z ZSRR.
Obecnie synagoga jest w posiadaniu Gminy Wyznaniowej Żydowskiej. W latach 2000 i 2001 przeprowadzano w synagodze prace konserwatorskie.
Wnętrze
Tę barokową synagogę wzniesiono na planie prostokąta. Sala modlitewna jest natomiast kwadratowa, podziwiać można w niej malowidła ścienne oraz XX-wieczne malowidła na drewnianym stropie przedstawiające palestyńskie miasta, dąb Mamre, Ścianę Płaczu, potop oraz na belkach galerii znaki zodiaku i instrumenty muzyczne. Na ścianach miejscami widoczne są też fragmenty starszej polichromii.
Na wschodniej ścianie znajduje się barokowy Aron ha-kodesz oraz tablica z 1647 roku. Ciemnymi płytkami na środku sali zaznaczono fundamenty dawnej ośmiobocznej bimy. W niedawnym czasie do wystroju wnętrza sali głównej wprowadzono żyrandol z gwiazdą Dawida w centralnej części.
Wasze opinie
Podziel się swoją opinią
Lisa2008-06-03
Redakcja come2europe.eu nie ponosi odpowiedzialności za wypowiedzi Internautów opublikowane na stronach serwisu oraz zastrzega sobie prawo do redagowania, skracania bądź usuwania komentarzy zawierających treści zabronione przez prawo, uznawane za obraźliwie lub naruszające zasady współżycia społecznego.