Wieża Ratuszowa

samotna wieża po zachodniej stronie rynku

Samotna wieża będąca pozostałością dawnego ratusza miejskiego stoi po zachodniej stronie rynku, za Sukiennicami.

Historia

Ratusz był głównym gmachem administracyjnym Krakowa. Wybudowany został w XIII/XIV wieku. Budynek ciągnął się wzdłuż sukiennic i wyróżniał swoją sylwetką: wysoka wieża, zwieńczona hełmem ze wspaniałym zegarem, przylegający korpus zamknięty trójkątnym szczytem i spichlerz. Dawniej znajdowały się w nim Izba Pańska z pięknymi ściennymi malowidłami oraz kamiennym renesansowym portalem, Izba Ławnicza, a w podziemiach więzienie z izbą tortur. Ratusz został rozebrany w latach 1817 - 1820, pozostała jedynie Wieża Ratuszowa oraz rozległe podziemia.

Budowa wieży została ukończona w 1383 roku. Mierzy ona 70 m i ma ponad półmetrowe odchylenie od pionu. Zbudowana jest na planie kwadratu z cegły i ozdobiona okładziną z kamienia tworzącego gotycki ornament. Niegdyś nakryta była gotyckim hełmem, podobnym do tego z Wieży mariackiej, który jednak spłonął w 1680 roku. W wyniku pożaru zniszczony został również zegar. Odbudową wieży kierował w latach 1683 – 1686 królewski architekt Piotr Beber. Podwyższył on wieżę o 6 m oraz zaprojektował nowy barokowy hełm. Wieża nie zyskała jednak nowego zegara. W roku 1783 hełm rozebrano i zastąpiono go nowym, skromniejszym zwieńczeniem ufundowanym przez biskupa Kajetana Sołtyka.

Wieżę zdobią późnogotyckie portale oraz XIV-wieczne maszkary znajdujące się w narożach na wysokości pierwszego piętra. Nie zachowały się narożne wałeczki, żabki, iglice, kwiatony, narożne posążki pod baldachimami. Stanowiący obecnie wejście do wieży gotycki portal z herbem Krakowa i godłem Polski  prowadził niegdyś na niewielki wewnętrzny dziedziniec ratusza. Obecnie wejście do wieży strzeże para lwów, które powstały na początku XIX wieku. Pochodzą one z klasycystycznego pałacu Morstinów w Pawłowicach, a przed wejściem umieszczono je po renowacji wieży w latach 1961 – 1965.

Muzeum

W roku 1960 zakończyła się gruntowna restauracja wieży, po której oddano ja Muzeum Historycznemu miasta Krakowa. Na parterze znajduje się niespotykany zestaw gmerków (znaków kamieniarzy) z 1444 roku, jedyny tego typu w Polsce i Europie. Piękna gotycka izba na parterze była dawniej skarbcem ratuszowym. Strome kamienne schody prowadzą na I piętro do wspaniałej sali, w której obradowali ongiś rajcy miejscy; z okien izby na najwyższej kondygnacji, gdzie niegdyś więziono skazańców, roztacza się piękny widok na Rynek krakowski. 2003 raz pierwszy po II wojnie światowej udostępniono turystom czwarte - najwyższe piętro wieży. Eksponowany jest tam mechanizm XVI-wiecznego zegara. Z trzech balkonów można spoglądać przez lunety w kierunkach: południowym, wschodnim i zachodnim.

Podziemia

Pod Ratuszem i częścią obecnej powierzchni Rynku, zachowały się rozległe piwnice, dawniej wykorzystywane m.in. jako izba tortur (zachowane narzędzia kaźni można zobaczyć w domu Jana Matejki przy Floriańskiej), znajdował się tu również słynny lokal "Piwnica Świdnicka" z doskonałym piwem, którym można było się raczyć w otoczeniu kobiet wykonujących najstarszy zawód świata. Dziś znajduje się w nich teatr o niepowtarzalnej atmosferze.

Zwiedzanie

W Wieży Ratuszowej mieści się oddział Muzeum Historycznego miasta Krakowa. Wnętrza wieży są udostępnione zwiedzającym codziennie od maja do października w godzinach od 10.30 do 18.00.

Cena biletu wstępu wynosi:

• normalny: 6 PLN
• ulgowy: 4 PLN
• rodzinny: 10 PLN
• zbiorowy szkolny: 3,50 PLN
• pozwolenie na fotografowanie: 10 PLN
• wypożyczenie audioprzewodnika: 10 PLN

Dodaj komentarz

Wasze opinie

Podziel się swoją opinią

Twój nick:
Tytuł:
Twój komentarz:

Ocena:

 

• Kaja2008-08-24

  

  ta gotycka wieza jest piekna i widok wart wdrapania sie na gore. tylko szkoda ze mozna go podziwiac jedynie przez okienka, a nie ma zadnego balkonu, czy tarasu okalajacego wieze aby moc zobaczyc pelna panorame miasta.

   

Redakcja come2europe.eu nie ponosi odpowiedzialności za wypowiedzi Internautów opublikowane na stronach serwisu oraz zastrzega sobie prawo do redagowania, skracania bądź usuwania komentarzy zawierających treści zabronione przez prawo, uznawane za obraźliwie lub naruszające zasady współżycia społecznego.